Araç Kiralama Sektöründe Devrim: Yeni Yönetmelik Neler Getiriyor?
Ticaret Bakanlığı'nın hazırladığı yeni yönetmelik taslağı, araç kiralama sektöründe köklü değişiklikler öngörüyor. Kilometre ve yaş sınırlarından depozito düzenlemelerine, yetki belgesi zorunluluğundan çevreci araç şartına kadar birçok yenilik tüketici haklarını güçlendirirken, sektörü de daha profesyonel bir yapıya kavuşturacak.
Türkiye’de araç kiralama sektörünü baştan aşağı değiştirecek kapsamlı bir yönetmelik taslağı Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlandı. Kamuoyunun ve sektör paydaşlarının görüşüne sunulan “Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik Taslağı”, hizmet kalitesini artırmayı, kayıt dışılığı önlemeyi ve en önemlisi tüketici mağduriyetlerini ortadan kaldırmayı hedefliyor. Yeni düzenlemelerle birlikte araç kiralama süreçlerinde önemli yenilikler hayata geçecek.
Sektöre Yeni Kurallar: Yetki Belgesi ve Denetim Öncelikli
Taslakla birlikte ticari amaçla araç kiralama hizmeti veren tüm işletmeler için yetki belgesi zorunluluğu getiriliyor. Bu belgeyi alabilmek için işletmelerin meslek odasına kayıtlı olması, vergi mükellefi olması ve iş yerinin konut olarak kullanılmaması gibi şartlar aranacak. Ayrıca, kiralama süreçlerinden sorumlu kişilerin en az ilköğretim mezunu olması, belirli suçlardan hüküm giymemiş olması ve Mesleki Yeterlilik Kurumu onaylı Seviye 4 belgesine sahip olması gerekecek. Ticaret Bakanlığı tarafından kurulacak olan Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi ile yetki belgesi başvuruları, kiralama faaliyetleri ve kiraya verilen tüm araçlar merkezi olarak takip edilecek. İlan siteleri ve çevrim içi platformlar da yetki belgesi olmayan işletmelerin ilan vermesini engelleyecek ve denetim yükümlülüğü üstlenecek. Mevcut işletmelere uyum için ise 1 Ocak 2027’ye kadar süre tanınacak.
Araçlarda Yaş ve Kilometre Sınırı, Çevreci Araç Zorunluluğu
Kiraya verilecek araçlar için de önemli sınırlamalar getiriliyor. Klasik araçlar dışındaki taşıtlar için 5 yaşından büyük veya 100 bin kilometreyi aşmış araçların kiralanması mümkün olmayacak. İşletmelerin en az 5’i kendilerine ait olmak üzere toplamda en az 10 araçlık bir filoya sahip olması gerekecek. Özellikle büyükşehirlerde faaliyet gösteren işletmeler için ise, filolarında biri Türkiye’de üretilmiş olmak kaydıyla en az 2 adet hibrit veya elektrikli araç bulundurma zorunluluğu getirilecek. Bu adım, sektörün çevreci politikalara uyumunu teşvik etmeyi amaçlıyor.
Depozitoya Sınır, İadeye Net Takvim ve Tüketici Hakları Güvence Altında
Tüketicilerin en çok mağduriyet yaşadığı konulardan biri olan depozito uygulaması da yeniden düzenleniyor. Buna göre, 1-6 günlük kiralamalarda en fazla 3 günlük, 7-30 günlük kiralamalarda ise en fazla 7 günlük kira bedeli kadar depozito alınabilecek. Araç iade edildikten sonra depozitonun en geç 7 gün içinde tüketiciye iade edilmesi zorunlu hale getiriliyor. Ön ödemeli rezervasyonlarda, teslim saatinden 24 saat öncesine kadar tüketiciye gerekçe göstermeden ve herhangi bir kesinti yapmadan iptal hakkı tanınıyor. Olağan kullanım kaynaklı oluşan aşınma ve yıpranmalar için tüketiciden ek ücret talep edilemeyecek. Ayrıca, periyodik bakımı yapılmamış araçların kiralanması yasaklanırken, kış şartlarında talep edilmesi halinde kış lastiği işletme tarafından sağlanacak. Kasko ve sigorta bedelleri kiralama ücretine dahil olacak ve ek ücret talep edilemeyecek. Mahkeme kararı olmadan kiracıdan “değer kaybı” adı altında ücret istenemeyecek. Hasar ve arıza durumlarında kiracının işletmeye her an ulaşabilmesi için sürekli bir iletişim altyapısı kurulması da zorunlu tutuluyor.
